Przelicznik formy do pieczenia: tortownica, blacha i składniki

Jak przeliczyć przepis na inną formę

Decyduje powierzchnia dna formy. Okrągła forma ma powierzchnię π × r², gdzie r to połowa średnicy: tortownica o średnicy 24 cm ma 452 cm², o średnicy 26 cm 531 cm². Prostokątna forma lub blacha ma powierzchnię długość × szerokość, czyli 20 × 30 cm = 600 cm². Ilość składników mnożysz przez stosunek powierzchni – nowa powierzchnia / pierwotna powierzchnia. Z formy 24 cm na 26 cm to 1,17, czyli o ok. 17% więcej składników. Ciasto będzie wtedy tak samo wysokie i upiecze się podobnie jak w oryginalnym przepisie.

Tabela: przeliczanie okrągłych form

W wierszu jest forma z przepisu, w kolumnie twoja forma. Przez tę liczbę pomnóż wszystkie składniki.

Ile razy więcej lub mniej składników potrzeba przy innej średnicy okrągłej formy
Przepis	⌀ 18 cm	⌀ 20 cm	⌀ 22 cm	⌀ 24 cm	⌀ 26 cm	⌀ 28 cm
⌀ 18 cm	–	× 1,23	× 1,49	× 1,78	× 2,09	× 2,42
⌀ 20 cm	× 0,81	–	× 1,21	× 1,44	× 1,69	× 1,96
⌀ 22 cm	× 0,67	× 0,83	–	× 1,19	× 1,4	× 1,62
⌀ 24 cm	× 0,56	× 0,69	× 0,84	–	× 1,17	× 1,36
⌀ 26 cm	× 0,48	× 0,59	× 0,72	× 0,85	–	× 1,16
⌀ 28 cm	× 0,41	× 0,51	× 0,62	× 0,73	× 0,86	–

Okrągła czy prostokątna – które formy są tej samej wielkości

Forma	Powierzchnia	Forma tej samej wielkości
⌀ 18 cm	254 cm²	16 × 16 cm lub 20 × 12,5 cm
⌀ 20 cm	314 cm²	17,5 × 17,5 cm lub 20 × 15,5 cm
⌀ 22 cm	380 cm²	19,5 × 19,5 cm lub 20 × 19 cm
⌀ 24 cm	452 cm²	21,5 × 21,5 cm lub 20 × 22,5 cm
⌀ 26 cm	531 cm²	23 × 23 cm lub 20 × 26,5 cm
⌀ 28 cm	616 cm²	25 × 25 cm lub 20 × 31 cm
20 × 20 cm	400 cm²	⌀ 22,5 cm
20 × 30 cm	600 cm²	⌀ 27,5 cm
23 × 33 cm	759 cm²	⌀ 31 cm – 1,4 formy ⌀ 26 cm
25 × 35 cm	875 cm²	⌀ 33,5 cm – 1,6 formy ⌀ 26 cm
30 × 40 cm	1 200 cm²	⌀ 39 cm – 2,3 formy ⌀ 26 cm

Blacha z piekarnika bywa większa, niż się wydaje. Przed pieczeniem zmierz ją od środka (od brzegu do brzegu) i wpisz jako formę prostokątną.

Wysokość ciasta, temperatura i czas pieczenia

Przeliczasz składniki według powierzchni: ciasto będzie tak samo wysokie jak w przepisie. Temperaturę zostaw, czas zmienia się tylko nieznacznie – pierwszą próbę patyczkiem zrób 5–10 minut wcześniej, niż podaje przepis.
Nie przeliczasz składników, a forma jest większa: ciasto będzie niższe i upiecze się szybciej. Kalkulator pokaże, o ile procent będzie niższe.
Forma jest mniejsza, a ciasta jest więcej: będzie wyższe i trzeba je piec dłużej. Temperaturę możesz obniżyć o ok. 10 °C, żeby brzegi nie przypaliły się, zanim środek się upiecze.
Formę napełniaj ciastem najwyżej do dwóch trzecich – ciasto biszkoptowe i drożdżowe jeszcze wyrośnie w piekarniku.

Babka, keks i inne kształty

W formie z kominem, wieńcu czy keksówce powierzchnię trudno zmierzyć. Nalej do formy wody do brzegu i zmierz, ile się zmieści – wpisz obie formy jako „Inny kształt” z objętością w litrach. Stosunek objętości działa tak samo jak stosunek powierzchni.

Jajka i małe ilości

Przeliczoną liczbę jajek zaokrąglij: 2,5 jajka zastąpisz 2 dużymi jajkami albo 2 jajkami i 1 żółtkiem. Przy proszku do pieczenia kieruj się ilością mąki, nie liczbą torebek – na opakowaniu zwykle jest podane, na ile mąki wystarczy torebka. Sól i przyprawy po przeliczeniu lepiej dopraw do smaku. Szklanki i łyżki zamienisz na gramy w przeliczniku miar kuchennych.